تبلیغات
"خواندنی های روز" - 125سالگی گرامافون
 
 
تاریخ :  چهارشنبه 12 مهر 1391
نویسنده :  امین بخشی زاده

125سالگی گرامافون

جعبه شیپوری «حبس صدا»


امیل برلینر که یک آلمانی مهاجر در آمریکا بود، خوشبختی خود را در آنجا یافت. او به عنوان حسابدار کار می‌کرد، اما اوقات فراغت خود را به ابداع وسایل می‌گذراند و 125 سال پیش یکی از اختراعات معروفش را به ثبت رساند: گرامافون.

در سال 1877 توماس ادیسون دستگاه ضبط صدایى را اختراع کرد با نام فونوگراف. بخش عمده‌ این دستگاه از غلتکى درست شده بود که یک سوزن روى آن قرار مى‌گرفت و صداهاى ضبط شده را به علائم الکتریکى و سپس به صوت تبدیل می‌کرد.

فونوگراف ساخت ادیسون دو اشکال عمده داشت: یکى آن که غلتک به کار رفته در آن قابل تکثیر نبود و دیگر آن که کیفیت صداى مناسبى نیز نداشت.

125 سالگی گرامافون

ده سال طول کشید تا گام بعدی در این راه برداشته شود. در سال 1887 امیل برلینر، یک مهاجر آلمانی در آمریکا، دستگاهی ویژه ضبط صدا را به نام گرامافون در اداره ثبت اختراعات واشنگتن به ثبت رساند.

امیل برلینر در سال 1851 در خانواده‌ای یهودی در شهر هانوفر به دنیا آمد. 19 ساله بود که برای گریز از خدمت نظام وظیفه در ارتش پروس به آمریکا مهاجرت کرد و چند سالی بیش طول نکشید تا نخستین اختراعش را به ثبت رساند.

او در سال 1887 میکروفنی برای تلفن اختراع کرد و حق آن را در ازای 50 هزار دلار به شرکت تلفن بل واگذار کرد. کسب این سرمایه فرصتی را برای او فراهم آورد تا آزمایشگاه و کارگاهی برای خود بسازد.

 

"سگی که به صدای صاحبش گوش می‌سپارد"

برلینر با به ثبت رساندن گرامافون خود را جاودانی کرد. درخور توجه آن که او در هنگام ثبت اختراعش لفظ آلمانی Schallplatte را استفاده کرده بود که به معنی صفحه‌ صوتی است. البته او این بار حق اختراعش را نفروخت، بلکه شش سال بعد از ثبت آن، کمپانی گرامافون ایالات متحده آمریکا را تاسیس کرد و چندی بعد نیز در لندن استودیویی برای ضبط صدا به راه انداخت.

در سال 1887 امیل برلینر، یک مهاجر آلمانی در آمریکا، دستگاهی ویژه ضبط صدا را به نام گرامافون در اداره ثبت اختراعات واشنگتن به ثبت رساند

یوزف و یاکوب، دو برادر امیل برلینر نیز در هانوفر آلمان، شرکت معروف "دویچه گرامافون" را به راه ‌انداختند که بعدها به برلین نقل مکان کرد. نشان ویژه‌ گرامافون‌های برلینر، تصویر گرامافونی است با یک سگ که زیر آن، عبارت "صدای صاحبش" درج شده است.

نام گرامافون برگرفته از ترکیب دو لغت است: گراما که واژه‌اى است یونانى و به معناى خط ، همراه با لغت فون به معناى صوت. تا سال‌ها صفحه‌هایى که براى گرامافون استفاده مى‌شدند، یعنى همان صفحه‌هاى اولیه، از جنس "شلاک" (Schellack) بودند و قطر آن‌ها نیز بر حدود 25 سانتی‌متر بالغ می‌شد.

125 سالگی گرامافون

ناگفته نماند که هرچند که گرامافون از فونوگراف پیشرفته‌تر بود، اما پروسه‌ ضبط صدا با آن به مراتب پیچیده‌تر بود.

آلفرد کین، یکی از روسای اسبق کمپانى قدیمى دویچه ‌گرامافون که در زمینه تهیه و تولید صفحه‌هاى موسیقى فعالیت دارد، درباره روند کار در آن سال‌های نخستین می‌گوید: « نوازندگان ارکستر مقابل یک شیپور مى‌نشستند و خواننده هم روى یک سکو مى‌ایستاد. در آن قسمت‌هایى که صداى خواننده بالا مى‌رفت سکو را به عقب مى‌کشیدند و هر زمان که صدایش را پایین مى‌آورد، سکو را به سمت شیپور هل مى‌دادند.»

به گزارش دویچه‌وله، در سال 1902 انریکو کاروسو، خواننده تنور ایتالیایى، جزو اولین خواننده‌هاى سبک کلاسیک به حساب مى‌آمد که صداى خودش را بر روی صفحه ماندگار کرد.

 

ناگفته نماند که گرامافون در اواخر عصر ناصری به ایران راه پیدا کرده و در آن زمان آن را دستگاه "حفظ الصوت" یا "حبس‌الصوت" می‌نامیدند.

نام گرامافون برگرفته از ترکیب دو لغت است: گراما که واژه‌اى است یونانى و به معناى خط ، همراه با لغت فون به معناى صوت. تا سال‌ها صفحه‌هایى که براى گرامافون استفاده مى‌شدند، یعنى همان صفحه‌هاى اولیه، از جنس

 "شلاک" (Schellack) بودند و قطر آن‌ها نیز بر حدود 25 سانتی‌متر بالغ می‌شد

تولد صفحه‌هاى سى و سه دور

اواخر دهه 40 میلادى صفحه‌هایى از جنس پى‌وى سى (PVC) یعنى همان صفحه‌هاى سى و سه دور معروف به بازار آمدند و همان موقع هم بلافاصله صفحه‌هاى یک کنسرت موسیقى از بتهوون و همینطور هم از فرانک سیناترا روانه بازار شدند.

صفحه‌هاى جدید به سرعت جاى خود را باز کردند، چرا که مزیت اصلی‌شان در مقایسه با صفحه‌هاى "شلاک" این بود که بر هر دو طرف، نیم ساعت گنجایش ضبط داشتند.

البته این تنها دلیل برترى آن‌ها نبود. کیفیت صداى بهتر، محکم بودن و مقاومتشان در برابر خط و خش به همراه پایین بودن قیمتشان نیز آنها را از همتایان پیشینشان مجزا مى‌ساخت. حتى نوار کاست هم که در دهه شصت میلادى به بازار آمد، نتوانست تهدیدى براى صفحه به شمار رود.

125 سالگی گرامافون

سال 1981، سال اوج صفحه بود. در آن سال بیشتر از یک میلیارد صفحه در سراسر دنیا به فروش رفت. اما با این همه مثل خیلى از چیزهاى قدیمى دیگر، صفحه هم میدان رقابت را به تکنولوژى واگذار کرد.

این تکنولوژى جدید سى‌دى نام داشت که به ظاهر شکل کوچک شده‌اى از صفحه است. البته در این دوران سی‌دی هم خود زیر فشار قرار گرفته و فایل‌های دیجیتالی در فرمت‌های مختلف، از جمله ام پی تری عرصه را سخت بر سی‌دی تنگ کرده است.

البته صفحه‌های 33 دور هنوز هم طرفداران زیادی دارند و برخی کارشناسان و صاحبنظران بر این باورند که این صفحه‌ها در دوران آینده تنها حامل آنالوگ صدا خواهند بود.

 




می توانید دیدگاه خود را بنویسید
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر
ایمیل : bakhshizadeh.amin@yahoo.com
نظر یادتون نره
  :: مدیر وب سایت : امین بخشی زاده
طرز كار این وبلاگ را چگونه ارزیابی می كنید؟





» تعداد مطالب :
» تعداد نویسندگان :
» آخرین بروز رسانی :
» بازدید امروز :
» بازدید دیروز :
» بازدید این ماه :
» بازدید ماه قبل :
» بازدید کل :
» آخرین بازدید :

امكانات وبلاگ
Google

در این وبلاگ
در كل اینترنت
فقط با یک کلیک مارا حمایت کنید